Tameddit: tullist sɣur: Amar Tafat

Publié le 12 février 2026


Tullist

Tameddit

Sɣur: Amar Tafat

Asmi iyi-d-yegwra yiwen wass ad inigeɣ ɣer tmurt (syagi di tmaneɣt), ass nni ur-i tewwi ara lqaɛa di tumert. Maca, ɣur-i ass nni am useggas, imi xaqeɣ, igumma ad d-yezri. Neffey-d imuras ɣef temrawt (10t)n uzal di tesdawit, serseɣ aqwrab-iw, ad senfuɣ cwiṭ di tmesrit. Ɣef temrawt d sin 12t) ččiɣ imekli (mačči d Ibaṭaṭa, maca d claḍa d lexyaṛ). Mi ččiɣ ddiɣ ɣer texxamt-iw ad ẓleɣ cittuḥ. Aḍwiq n ṣḍeḥ ufiɣ-t yeldi, anagar cac-is i d-yebran, maca tella tafat di texxamt, cac nni ur i d-ig'ara tillas. Azwu yekkat-d d aḥmayan, ittawi-d yid-s tariḥt n wafrasen n temdint, iqbuṛen d yimaynuten. Ussan-a deg yebba unebdu tecɛel tmes n weẓɣal-is.

Inɣa-yi weẓɣal s ufella n umeṭṛeḥ, kkreɣ ffɣeɣ-d ɣer ṣḍeḥ, din ḥullfaɣ i yiṭij yers-d ɣef uneyir-iw. Serseɣ afus-iw ɣef weɣrab n ṣḍeḥ, irɣa-d, a s-tiniḍ serseɣ-t ɣef tasilt mi tuɣal ɣef ufuṛnu. Ab… ba... bab keṛheɣ aẓɣal! Ur ɛeṭleɣ ara di ṣḍeḥ, udfeɣ-d ɣer texxamt.

Sakdeɣ cwiṭ am wansayen iɣeṛṛuba d teflukin yettcalin deg yillel i y-id-iweɛɛan, am temrayt, nniɣ-asen deg ul-iw, « tura ad kwen-in-awḍeɣ ». Akken i s-yenna ureyliw i yemmas, asmi tekker tmes deg weɛrur-is; yenna-yas «yemma rɣiɣ !» Tenna-yas: « tamd'umariɣ!» Nniɣ, ass-a, anagar deg yillel ara yishil wass.

— 1 —

Ddmeɣ-d taserbiṭ di texzant, rriɣ-tt ɣef umegṛeḍ-iw, uqmeɣ nwader-iw timezggiyin, ffɣeɣ-d di texxamt, sḍefṛeɣ-d tawwurt deffir-i, medleɣ-tt-id. Sferfdeɣ ɣer ǧwiban-iw ma ur ttuɣ kra tɣawsa, maca ufiɣ ulac d acu ttuɣ. llan lekwaɣeḍ, llant tsura n tkeṛṛust. Sawleɣ-as i yemma ɣer tmesrit:
— Ayih!
Beddeɣ-as yef tewwurt.
Terra-yi-d:
— D acu a Malek?
— Aqli ffɣeɣ, ur-i ttayes ara.
— Sani akka deg weẓɣal am wagi?
— Qqim deg wexxam, azekka yak ad ninig ɣer tmurt, ad tekseḍ axiqi dinna. Yak d tamurt i triḍ? Rriɣ-as, nniɣ-as :
— D tamurt. Maca ass-agi ad t-id-sezriɣ deg yillel, akken ad d-yezri wass s uɣiwel, ur s-ttḥulfuɣ.
— Maca ɣur-k iman-ik a mmi! Illel yewɛeṛ, ur tturaren ara medden d yillel !
Terfed aḍad-is s igenni tulles-as-d :
— Ɣur-k ha!
Nekk rriɣ-as kan akka:
— Tanemmirt a yih!
Ddiɣ srid ɣer Muriti.

— 2 —

Tameddit mi d-uɣaleɣ deg yillel, uḍneɣ. Iṣaḍen-iyi-d yillel. Imken d taṛuẓi nni ṛẓiɣ awal n yemma ?! Teserberb-iyi-d tawla, din i yi-d-tebda yef yejdi n teftist, mi d-teɣli taṣmuḍi n tmeddit. Faqeɣ d aẓɣal nni n teftist i y-itent-yefkan ɣer yixef…

Udfeɣ-d srid ɣer texxamt-iw, ur rriɣ akkin wal' akka, ijdi akken i t-ǧğiɣ ɣef waɛrur-iw. Ṭṛav... ɣliɣ ɣef umeṭṛeḥ, dleɣ iman-iw s lizaṛ akked tfeṛṣaddit n yizem. D tin uṣemmiḍ i yi-d-iqeddmen, ṭeṛḍiqent tuɣmas-iw, ur zmireɣ ad tent-ḥebseɣ. Tesla-d yemma mi shitrifeɣ. Tusa-d tenna-yi-d:

— Ayen akka srid s iḍes ?
— D tawla i yi-d-iqeddmen.
— Eṛǧu kan... Teṭṭef-iyi-d aneyyir-iw
. — Ziɣen teṛɣiḍ ay amcum?
Nek tterggiggiɣ, rriɣ-as-d akka:
— S ufella ṛɣiɣ ɣer daxel ṭeṛḍiqent tuɣmas-iw.
Terza tessfedwic di texzant-iw, tettnadi teqqar-iyi-d:
— Anida-tt ddwa nni i d-tewwiḍ ussan agi ɣer ufermasyan?
— Attan din, di tsenduqt (ɛeddaɣ as-d-iniɣ di tewṛaɣt nni, nniɣ-
as di tsenduqt nni tadalt), nettat ziɣen ur tezri anda. Tulles-d daɣen tenna-d:
— Anw'amkan ?
— Attan ɣef yeffus, ɣer tewwurt nni yesɛan tamrayt s daxel
.

— 3 —

— Dayen ufiɣ-tt.
Tekkes-lyi-d tafeṛṣadit ɣef yixef-iw, tefka-yi-d Ikas deg-s aman d ddwa. Tenna-yi-d:
— Ax ! Ekker-d tura, ssew-it cfa d ddwa.

Refdeɣ-d cwit iman-iw ɣef tsumta, swiɣ ddwa nni, ɣummeɣ daɣen ixef-iw, uɣaleɣ ɣer yiḍes. Yemma teffeɣ-d di texxamt, sliɣ teqqar-as:
— Ad k-id-sewweɣ ciṭṭuḥ n tḥemẓin. Ad d-yawi Ṛebbi tujjya...

Nek amzun tewwet-iyi tmaggart, lluẓeɣ ulac d acu iyi-d-yehwan. Tariḥt n tgwella ma tewweḍ-d ɣer wanzaren-iw ad tuɣal. Acu i d-icihwa wul-iw, d iselman n tcabcaqt (a Ṛebbi nunez-ak !).

Tezra Imeɣṛeb, iwweḍ-d imensi, tawla mazal-itt deg-i tekkat, d tinna n weẓɣal daɣen i d-yewḍen. S nuba tawliwin ! Tagi teǧǧa-yi cwit ad kkseɣ tafeṛṣaddit. Refdeɣ cwiṭ iman-iw deg usu, tekkaɣ s teɣwmeṛt-iw ɣef tsumta, rriɣ-d kan liẓaṛ ɣef idarren-iw. Uflɣ-d yemma tessers-d tamiddat ɣef yidis ayeffus n umeṭṛeḥ, fell-as takaṣṛunt, aɣwenja, aḍebsi, taɣenjawt, tallumt n weɣrum. Tnna-yi-d:
— Qqim-d ah!

Qqimeɣ ɣef yiri n umeṭṛeḥ. aneyyir-iw iɣli-d. Tɛemmeṛ-iyi-d aɣenja n tḥemẓin, tedda ad d-ternu wayeḍ, wehhaɣ-as s ufus-iw, ɣawleɣ nniɣ-as:
— Dɣa galɛum, ur d-rennu! awi-d ad sbelɛeɣ annect-a. Ay agi wezzaf!

— 4 —

— D tigi ara ak-ikksen Ihem nni.
— D nek i yeẓṛan iman-iw a yih. Ur i d-hwint ara tḥemẓin, d tamara kan.
— Ečč-iten ɣas s tmara, Ihant i tawla, ad k-uɣalent d ddwa.
— Amin.

Mecheɣ aɣwenja nni n tḥemẓin s tmara, rniɣ sin Ikisan n waman isemmaden. Teqwl-d yemma, tewwi igerwajen, nek uɣaleɣ ɣef tguni ɣef umeṭṛeḥ-iw. Maca aɛebbuḍ-iw ur i yeǧǧ'ara ad ṭṣeɣ, itturwi s tḥemẓin nni ixelden d waman, bdiɣ tɛulluteɣ. Erniɣ ciṭṭuḥ, sfezwiɣ ɣer webduz, rriɣ-d akk ayen akk ččiɣ… Yemma ufiɣ-tt-id nnig yixef-iw, teṭṭef-iyi-d s ufus-is gar tuyat:
- Err-d kan s talwit ur ttaggwad.
Nekk iɛebbwel ad d-iqleɛ ufewad-iw; nniɣ-as-d:
-Yak nniɣ-am tiḥemẓin ur tent-yeww'ara wul-iw. Aha tura !

Tuɣal-d yemma daɣen (seṛwaɣ-as-tent assa-gi), tenna-yi-d: — Ad ak-d-awiɣ ihi iselman n tcabcaqt? Tella yiwet...
— Awi-d tacabcaqt nni, n yiselman

Telli-tt s tsarut-is. sdat-i, tessenɣel-d ɣer uḍebsi semmus n yiselman. Sliɣ-as teqqar s talwit imi ten-teḥqeṛ:
— Ac'ara teččeḍ ay iɣid di tefsut!

Iselman nni n tcabcaqt ur ten-id-rriɣ ara, acku hwan-iyi-d, ččiɣ-ten irna ṭṣeɣ send lɛica, maca d aṛejṛej kra yekka yiḍ, d tawla-nni i yeɣlin deg-i s wezduz-is, tetteddez deg-i am wakken teddzen lbecna ifellaḥen n zik.

— 5 —

Tirga dɣa urgaɣ ayen din, urgaɣ azal n temṛawt, neɣ acḥal ! Maca anagar yiwet i ɣef cfiɣ, tiyiḍ akk d asxeṛweḍ. Tagi yis i d-kkreɣ taṣebḥit :

Yewwi-yi-d Ṛebbi, am wakken tuɣ-iyi di taddart, di ɣuct. Ǧǧiɣ takeṛṛust-iw, am wansayen di beṛṛa deg iḍ, imkeṛḍen dhan-d d tkeṛṛust, ɛerran-iyi-tt, nek ur sen-faqeɣ. Mi d-kkreɣ di tifawt, ufiɣ-d takeṛṛust war tireyacin, ufiɣ-tt-id ɣef yidɣaɣen, yeffeɣ-iyi laɛqel ! Yerna tireyacin n tkeṛṛust imir nni mluqant, slid agemmaḍ i waman ma tufiḍṭ-tent. Imneɛ-iyi Ṛebbi llan lekwaɣeḍ, llan idrimen. Ekkreɣ, zeggreɣ agemmaḍ uɣaɣ-tent-id, wwiɣ-tent-id di tmesrifegt(d tiden n Michlin). Tanafa teger-d yis-i.

Mi d-ukiɣ meyyzeɣ cwiṭ, maca ggummaɣ ad fehmeɣ targit, yuɣal nniɣ: wagi d aɣwbel n U Lumyar, d netta kan ara ɣ-tt-id-yefrun, zriɣ yessen ad yessefru tirga, ad awḍeɣ as-tt-alseɣ.

Ma d tawla nni yellan deg-i tufeg. Mi d-kreɣ ufiɣ-d iselsa-w čullxen akk s tidi. Ziɣen iḍ kammel, temcumt, tettɛemmiṛ deg-i tessenɣal ! Kreɣ srid ɣer ucucef, mi kfiɣ lsiɣ iselsa imaynuten swyes ara inigeɣ ɣer tmurt, ur ttuɣ nwader-iw giɣ-tent. Eddiɣ ɣer tenwalt ad sweɣ lqahwa, muggreɣ yemma, nniɣ-as di tazwara :
— Ass ameggaz a yih
— Ass ameggaz a mmi. Cwi ?
— Tufeg a yih

— 6 —

Yemma tumer, tenna-d :
— A rebḥ a tafat. Meqqar ad ninig ass-agi ɣef tmurt s tumert. Ad sɣerteɣ.
Nniɣ-as :
— Ad ninig s talwit d uzrireg, am aman di temduct ɣef temduct, alama udfen ɣer tsebbalt.

— 7 —

Tullist-a teffeɣ-d deg weɣmis Yalass ass n lḥed 16 di magu 1999.

Wali adlis tebɣiḍ :


© Tous droits réservés – Lecture autorisée, partage permis avec mention de la source. Reproduction, téléchargement ou utilisation commerciale interdits.
Tameddit: tullist sɣur: Amar Tafat Tameddit: tullist sɣur: Amar Tafat Reviewed by Amar Tafat on février 24, 2026 Rating: 5

Aucun commentaire

Dites vos commentaires en toute démocratie seulement avec respect

Idlisen - œuvres

Wali adlis tebɣiḍ :